ئاسانکاری (Facilitation) یارمەتیت دەدات کە هاوکاریی گرووپێک لە خەڵک بکەیت بۆ ئەوەی بە شێوەیەکی کاریگەر (effective) و کارا (efficient) پێکەوە کار بکەن. بەکارهێنانی تەکنیکەکانی ئاسانکاری (facilitation techniques)، وەک نەرمی نواندن (flexibility) و بەڕێوەبردنی کات (time management)، یارمەتیت دەدات لە ژیانی ڕۆژانەتدا پێشکەوتن بەدەست بهێنیت و سەرکەوتوو بیت. ڕاهێنانکردن لەسەر ئەم کارامەیییانە دەتوانێت یارمەتیدەرت بێت لەکاتی گەڕان بەدوای کاردا و هەروەها لە شوێنی کار، هەر کە دامەزرایت.
لەم بابەتەدا، سەرەتا تاوتوێی ئەوە دەکەین ئاسانکاری (facilitation) چییە و ئاسانکار (facilitator) کێیە، پاشان چەند نموونەیەک لە تەکنیکەکانی ئاسانکاری دەخەینە ڕوو و باس لەوە دەکەین چۆن دەبیتە ئاسانکارێکی کاریگەر و چۆن ئەم کارامەیییانە لە شوێنی کار بەکار دەهێنیت.
تەکنیکەکانی ئاسانکاری (Facilitation Techniques) چین؟
تەکنیکەکانی ئاسانکاری بریتین لەو تەکنیکانەی کە لە ڕێگەیانەوە دەرفەت و ئیمکانات بۆ گرووپێک لە خەڵک دەڕەخسێنیت تا پێشبکەون و سەرکەوتوو بن. ئامادەکاری (preparation)، دانانی ڕێنمایی (setting guidelines) ، نەرمی نواندن (flexibility)، گوێگرتنی چالاکانە (active listening) و بەڕێوەبردنی کات (time management) چەند نموونەیەکن لە کارامەیییەکانی ئاسانکاری. کارامەیی ئاسانکاری بە مانای ئەوە نییە کە بەڕێوەبەرێکی ڕاستەوخۆ بیت، بەڵکو ڕێگەدانە بە ئەوانی تر کە بەشدار بن لە پرۆسەکەدا.
تۆ وەک ئاسانکارێک (facilitator)، بە بەکارهێنانی تەکنیکەکانی ئاسانکاری، گرووپەکەت ڕێکدەخەیت و ئامانجێکی هاوبەش (common goal) دادەنێیت کە هەمووان بتوانن بەشداری تێدا بکەن؛ پاشان گفتوگۆکە بەرەو ئامانجە هاوبەشەکە ئاراستە دەکەیت و هەرچییەک کە گرووپەکەت پێویستی پێیەتی بۆ گەیشتن بە ئامانجەکە، دابینی دەکەیت. ئامانجی سەرەکیی ئاسانکار و ئاسانکاری ئەوەیە کە تیمەکە هان بدات و ڕێنمایی بکات، بێ ئەوەی ڕاستەوخۆ دەستوەردان بکات، ئەمەش لە ڕێگەی هاندانی بەشداری (participation) و داهێنانەوە (creativity) دەبێت.
بۆچی ئاسانکارەکان (Facilitators) گرنگن؟
ئاسانکارەکان لەبەر ئەوە گرنگن کە وا لە گرووپ و تیمەکان دەکەن بە شێوەیەکی بەرهەمدارانە (productively) پێشبکەون. ئەوان زیاتر لەوەی تەنها ئاسانکارییەک بن، وەک بەڕێوەبەر، یارمەتیدەر و کاریگەر لەسەر پرۆسەی کارکردنەکە ڕۆڵ دەگێڕن.
لێرەدا سێ هۆکاری سەرەکیی گرنگیی ئاسانکاری و ئاسانکارەکان باس دەکەین:
-
یارمەتیدان بۆ چارەسەرکردنی ناکۆکییەکان (Helping Resolve Conflicts): ئاسانکار کەسێکی بێلایەنە (neutral) کە گوێ لە هەردوو لایەنی مشتومڕەکە دەگرێت و بە گەیشتن بە خاڵێکی هاوبەش لە نێوان دوو یان زیاتر کەسدا، کێشەکان چارەسەر دەکات.
-
پێشکەوتن (Progress): ئاسانکار هەر کارێک دەکات کە پێویست بێت بۆ ئەوەی گرووپەکە پێشبکەوێت. سوودوەرگرتن لە کات زۆر گرنگە بۆ گەیشتن بە پێشکەوتن لەو ماوە دیاریکراوەدا (deadline).
-
دڵنیابوون لە سەرکەوتن (Ensuring Success): ئاسانکار کەسێکە کە دەتوانێت گرووپێک هان بدات بۆ چارەسەرکردنی کێشەکان و گەیشتن بە ئامانجی کۆتایی. ئەو بێلایەنە (impartial) سەبارەت بەوەی گرووپەکە چۆن بە ئامانجە کۆتاییەکەی دەگات، و تا کاتێک گرووپەکە دەگاتە ئەنجامی سەرکەوتوو، کارەکەی خۆی ئەنجام دەدات.
ئێستا کە زانیت ئاسانکاری چییە و ئاسانکار کێیە، لە درێژەدا باس لە تەکنیکەکان و نموونەکانی دەکەین تا چەمکەکە ڕوونتر بێتەوە.
نموونەی تەکنیکەکانی ئاسانکاری (Examples of Facilitation Techniques)
چەندین جۆری جیاوازی تەکنیکەکانی ئاسانکاری هەن کە دەتوانیت فێریان بیت و ڕاهێنانیان لەسەر بکەیت بۆ ئەوەی ببیتە ئاسانکارێکی کاریگەر.
جۆرە جیاوازەکانی تەکنیکەکانی ئاسانکاری بریتین لە:
-
تەکنیکی دانانی ڕێنماییەکان (Setting Guidelines): ڕێنماییەکان لە سەرەتای پڕۆژەکەوە وا لە ئەندامانی گرووپ دەکەن کە ئامانجێکی هاوبەشیان هەبێت. بەگشتی، پێشکەوتن خێراتر دەبێت کاتێک هەموو ئەندامانی گرووپ ئاگاداری ڕێنماییەکان بن و بزانن ئاسانکارەکە چی دەوێت.
-
تەکنیکی بێلایەنی (Neutrality): بریتییە لە توانای پاراستنی بێلایەنی لە کاری تیمیدا. وەک ئاسانکارێک، بێلایەنی زۆر گرنگە، چونکە ڕێگەت پێدەدات تیمەکە ڕێنمایی بکەیت بەبێ ئەوەی ئەجێندایەکی تایبەتی خۆتت هەبێت. گرنگ نییە ئەندامانی گرووپ چ هەڵبژاردنێک دەکەن، سەرکەوتنی تیمەکە لە پێشینەی کارەکانی تۆیە.
-
تەکنیکی هاندان (Encouragement): ئاسانکار خەڵک هان دەدات بۆ بەشداریکردن لە گفتوگۆیەکدا کە زۆربەی کات دەبێتە هۆی پێشکەوتن. هاندانی ئەندامانی گرووپ وا دەکات تەنانەت شەرمنترین کەسەکانیش بەشدار بن و هەست بە بەشداریکردن و تێکهەڵکێشان لەگەڵ گفتوگۆکەدا بکەن.
-
تەکنیکی ئامادەکاری (Preparation): ئامادەبوون یەکێکە لە فاکتەرە کاریگەرەکان لە پێشکەوتن و ئاسانکاریی گرووپیدا. ئاسانکارێک کە ئامادەکاریی کردبێت، دەتوانێت ئەو سەرچاوانە دابین بکات کە گرووپەکە پێویستی پێیەتی بۆ ئاراستەکردنی گفتوگۆکە بەرەو ئامانجێکی هاوبەش.
-
تەکنیکی نەرمی نواندن (Flexibility): بریتییە لە توانای خۆگونجاندن لەگەڵ گۆڕانکاریدا. ئاسانکار ئەم کارە لە ڕێگەی خۆگونجاندن لەگەڵ دیدگا و بیرکردنەوەی ئێستای تیمەکە ئەنجام دەدات کاتێک پێویست بکات.
-
تەکنیکی گوێگرتنی چالاکانە (Active Listening): ئەم تەکنیکە بریتییە لە سەرنجدانی تەواو بە هەریەک لە ئەندامانی گرووپ. خەڵک کاتێک هەست بکەن کەسێک گوێیان لێ دەگرێت، زیاتر یارمەتیدەر دەبن. ئاسانکار دەبێت دڵنیا بێتەوە کە گوێ لە قسەی هەموو تاکێک دەگرێت.
کاتێک پێویستە ئامانجەکان بەدی بهێنرێن یان بیرۆکەکان پێش وادەی دیاریکراو پێشکەش بکرێن، بەڕێوەبردنی کات (time management) پێویستە بۆ ئەوەی هەمووان سەرنجیان لەسەر کارەکە بێت. ئاسانکارێک کارامەیی بەڕێوەبردنی کاتی خۆی بەکار دەهێنێت بۆ دڵنیابوونەوە لە پێشکەوتن لە کاتی پڕۆژە گرووپییەکان یان کۆبوونەوەکاندا.
چۆنیەتیی بەهێزکردنی تەکنیکەکانی ئاسانکاری لە ڕاهێناندا
دوای ئەوەی زانیت ئاسانکاری چییە و چ تەکنیکێکی هەیە، ئەم پرسیارە دێتە ئاراوە: چۆن دەبێت ئەم تەکنیکانە بەهێز بکەین؟ ڕاهێنانکردن لەسەر تەکنیکەکانی ئاسانکاری و پەرەپێدانی خاڵە بەهێزەکانت وات لێ دەکات ببیتە ئاسانکارێکی باشتر.
ئەم خاڵانەی خوارەوە یارمەتیدەرن بۆ بوون بە ئاسانکارێکی باشتر:
-
پەرەپێدانی خاڵە بەهێزەکانت (Develop Your Strengths):
سەرنجخستنە سەر خاڵە بەهێزەکانت ڕێگەت پێدەدات کە ڕاستەوخۆ دەست بە ئاسانکاری بکەیت، کارامەیییەکانت بناسیت و بەکاریان بهێنیت بۆ کۆکردنەوەی گرووپێک لەپێناو پێشکەوتنیاندا. بۆ نموونە، کاتێک دەرفەتێکت پێ دەدرێت بۆ سەرکردایەتیکردنی گرووپێک، لەبری ئەوەی وەک سەرکردەیەکی کلاسیک ڕەفتار بکەیت، خاڵە بەهێزەکانی ئاسانکاریی خۆت بەکار بهێنە؛ ئەگەری زۆرە پێشکەوتنی زیاتر بەدەست بهێنیت و لە ئامانجەکانتدا سەرکەوتووتر بیت. -
قبووڵکردنی خاڵە لاوازەکانت (Accept Your Weaknesses):
بۆ ئەوەی ببیتە ئاسانکارێکی باش، دەبێت سەرنج بدەیتە ئەم تەکنیکە گرنگە: خاڵە لاوازەکانی خۆت لەبەرچاو بگرە. زانینی خاڵە لاوازەکانت ئەم دەرفەتەت بۆ دەڕەخسێنێت کە چالاکانە کاریان لەسەر بکەیت، تەنانەت پێش ئەوەی دەرفەتێکی ئاسانکاریت بۆ بێتە پێش. بۆ نموونە، ئەگەر پێت وایە دەتوانیت کارامەییەکانی گوێگرتنی چالاکانەت بەهێزتر بکەیت، لە گفتوگۆ ئاساییەکانتدا ڕاهێنانی لەسەر بکە. بەهێزکردنی خاڵە لاوازەکانت لەگەڵ یەک یان دوو کەسدا دەتوانێت یارمەتیت بدات بۆ ئەوەی ئامادە بیت بۆ ڕێکخستنی گرووپێکی گەورەتر. -
گەڕان بەدوای دەرفەتدا بۆ ئاسانکاری (Look for Opportunities to Facilitate):
لەکاتێکدا تەکنیکەکانی ئاسانکاریی خۆت بەهێز دەکەیت، گەڕان بەدوای دەرفەتەکاندا بۆ ئاسانکاری دەتوانێت ڕاهێنانێکی نایاب بێت. جا چ یارمەتی دوو کەس بدەیت یان بیست کەس، دەتوانیت بە ڕاهێنانکردن لەسەر کارامەییەکانت، وەک ئاسانکارێک، سەرکەوتوو بیت. بۆ نموونە، ئەگەر دوو کەس پێویستیان بەوە بێت پێکەوە کار بکەن بۆ تەواوکردنی پڕۆژەیەک، دەتوانیت کارامەیییەکانی ئاسانکاریی خۆت بە ئامادەکاری، گوێگرتنی چالاکانە و هاندانی هەریەکەیان لە قۆناغەکاندا تاقی بکەیتەوە.
یەکەم: تەکنیکەکانی قۆناغی ئامادەکاری و دەستپێک (Preparation & Opening Techniques)
ئەم تەکنیکانە یارمەتیدەرن بۆ دروستکردنی ژینگەیەکی گونجاو و ئامادەکردنی بەشداربووان بۆ فێربوون.
-
بەستەڵەک شکێنەکان (Icebreakers):
-
مەبەست: شکاندنی بەربەستی سەرەتایی نێوان بەشداربووان، دروستکردنی هەستی ئاسوودەیی و هاندانیان بۆ قسەکردن.
-
نموونە: داوا لە هەر بەشداربوویەک بکە خۆی بناسێنێت و وەڵامی پرسیارێکی سادە بداتەوە، وەک: “چ شتێک وای لێکردیت بەشداری ئەم خولە بکەیت؟” یان یارییەکی وەک “دوو ڕاستی و یەک درۆ” (Two Truths and a Lie) کە هەر کەسێک سێ شت دەربارەی خۆی دەڵێت و ئەوانی تر دەبێت درۆکە بدۆزنەوە.
-
-
دانانی یاسای بنەڕەتی (Setting Ground Rules / Group Agreement):
-
مەبەست: دروستکردنی چوارچێوەیەکی ڕێزلێگیراو بۆ گفتوگۆ و کارلێکەکان. ئەمە وا دەکات هەمووان هەست بە سەلامەتی بکەن بۆ دەربڕینی بیروڕای خۆیان.
-
چۆنیەتی: لەبری ئەوەی خۆت یاساکان دابنێیت، لە گرووپەکە بپرسە: “پێویستمان بە چ یاسایەک هەیە بۆ ئەوەی دانیشتنەکەمان بەرهەمدار بێت؟” وەڵامەکان لەسەر بۆردێک یان فلێپ چارت (Flip Chart) بنووسە. نموونەی یاساکان: ڕێزگرتن لە بیروڕای جیاواز، قسەنەبڕین، مۆبایل لەسەر بێدەنگ بێت، هەموو پرسیارێک گرنگە.
-
-
ڕوونکردنەوەی ئامانجەکان و ئەجێندا (Clarifying Objectives & Agenda):
-
مەبەست: دڵنیابوونەوە لەوەی کە هەموو بەشداربووان دەزانن لە کۆتایی خولەکەدا چی فێر دەبن و چاوەڕوانییەکانیان چییە.
-
چۆنیەتی: لەسەرەتادا بە ڕوونی ئامانجەکانی خولەکە (learning objectives) و خشتەی کار (agenda) بۆ بەشداربووان بخەرە ڕوو. دەتوانیت لێیان بپرسیت ئایا هیچ چاوەڕوانییەکی تریان هەیە تا لەبەرچاوی بگریت.
-
دووەم: تەکنیکەکانی هاندانی بەشداری و کارلێک (Engagement & Participation Techniques)
ئەم تەکنیکانە وا دەکەن بەشداربووان بە درێژایی خولەکە چاڵاک و بەئاگابن.
-
بیربکەرەوە-جووت بە-هاوبەشی پێبکە (Think-Pair-Share):
-
مەبەست: پێدانی دەرفەت بە هەمووان (بەتایبەت کەسە شەرمنەکان) بۆ بیرکردنەوە و دەربڕینی ڕا.
-
چۆنیەتی:
-
بیربکەرەوە (Think): پرسیارێک یان کێشەیەک بخەرە ڕوو و چەند خولەکێک کات بدە بە بەشداربووان تا بە تەنیا بیری لێ بکەنەوە.
-
جووت بە (Pair): داوایان لێ بکە دوو بە دوو بیرۆکەکانیان پێکەوە تاوتوێ بکەن.
-
هاوبەشی پێبکە (Share): هەر جووتێک گرنگترین خاڵەکانی گفتوگۆکەیان بۆ تەواوی گرووپەکە باس دەکەن.
-
-
-
سووڕی یەک بە یەک (Round Robin):
-
مەبەست: دڵنیابوونەوە لەوەی کە هەموو کەسێک دەرفەتی قسەکردنی پێ دەدرێت.
-
چۆنیەتی: پرسیارێک بکە و بە نۆرە داوا لە هەموو بەشداربوویەک بکە کە بە کورتی وەڵام بداتەوە یان بیرۆکەیەک بخاتە ڕوو. گرنگە ڕێگە بدەیت بەشداربوو بتوانێت بڵێت “پاس” (Pass) ئەگەر نەیویست قسە بکات.
-
-
پرسیاری کراوە (Open-Ended Questions):
-
مەبەست: هاندانی گفتوگۆی قووڵتر و دوورکەوتنەوە لە وەڵامی “بەڵێ” یان “نەخێر”.
-
چۆنیەتی: لەبری پرسیاری “ئایا لەگەڵ ئەم بیرۆکەیەدان؟”، بپرسە: “بیروڕاتان چییە دەربارەی ئەم بیرۆکەیە؟” یان “ئەم چارەسەرە چ کاریگەرییەکی ئەرێنی و نەرێنی دەبێت؟”.
-
سێیەم: تەکنیکەکانی بەڕێوەبردنی بیرۆکە و گفتوگۆ (Idea & Discussion Management Techniques)
ئەم تەکنیکانە یارمەتیدەرن بۆ کۆکردنەوە و ڕێکخستنی بیرۆکەکان بە شێوەیەکی کاریگەر.
-
بارانی مێشک (Brainstorming):
-
مەبەست: کۆکردنەوەی زۆرترین بیرۆکەی جیاواز لە کەمترین کاتدا بەبێ ڕەخنەگرتن.
-
ڕۆڵی ئاسانکار: هاندانی هەمووان بۆ بەشداری، نووسینی هەموو بیرۆکەکان لەسەر بۆردێک (تەنانەت ئەوانەی نامەنتیقیش دەردەکەون)، و ڕێگریکردن لە هەر جۆرە ڕەخنەیەک لە قۆناغی کۆکردنەوەی بیرۆکەکاندا.
-
-
پارکینگی بیرۆکەکان (The Parking Lot):
-
مەبەست: بەڕێوەبردنی ئەو پرسیار و بیرۆکانەی کە گرنگن بەڵام لەو کاتەدا پەیوەندییان بە بابەتی سەرەکییەوە نییە، بۆ ئەوەی خولەکە لە ڕێڕەوی خۆی لانەدات.
-
چۆنیەتی: شوێنێکی دیاریکراو (وەک گۆشەیەکی بۆردەکە) تەرخان بکە و ناوی بنێ “پارکینگ”. هەر پرسیارێک یان بیرۆکەیەکی دەرەوەی باس هەبوو، لەوێ تۆماری بکە و دڵنیایی بدە بە بەشداربووەکە کە لە کاتێکی گونجاودا یان لە کۆتایی خولەکەدا دەگەڕێیتەوە سەری.
-
-
دەنگدانی خاڵبەندی (Dot Voting / Sticker Voting):
-
مەبەست: یارمەتیدانی گرووپ بۆ لەپێشینەکردنی بیرۆکەکان (prioritizing ideas) دوای “بارانی مێشک” بە شێوەیەکی دیموکراتی و خێرا.
-
چۆنیەتی: دوای لیستکردنی هەموو بیرۆکەکان، چەند ستیکەرێک (بۆ نموونە ٣ تا ٥) بدە بە هەر بەشداربوویەک و داوایان لێبکە ستیکەرەکان لە تەنیشت ئەو بیرۆکانە دابنێن کە بەلایانەوە گرنگترن. ئەو بیرۆکانەی زۆرترین ستیکەریان وەرگرتووە، دەبنە بابەتی سەرەکیی گفتوگۆی داهاتوو.
-
چوارەم: تەکنیکەکانی بەڕێوەبردنی داینامیکیەتی گرووپ (Group Dynamics Management Techniques)
-
ئاراستەکردنەوە و داڕشتنەوە (Redirecting and Reframing):
-
مەبەست: کۆنترۆڵکردنی دۆخە سەختەکان وەک قسەکردنی زۆری یەک کەس، یان بیروڕای نەرێنی.
-
چۆنیەتی:
-
بۆ کەسی قسەزۆر: “سوپاس بۆ بیرۆکەکانت، زۆر بەنرخن. با ئێستا دەرفەت بدەین بە کەسێکی تر کە هێشتا قسەی نەکردووە.”
-
بۆ بیروڕای نەرێنی: “ئەمە ئاستەنگێکی گرنگە کە باست کرد. وەک گرووپێک، چۆن دەتوانین مامەڵەی لەگەڵ بکەین؟” (گۆڕینی ڕەخنە بۆ کێشەیەک کە بە کۆمەڵ چارەسەر بکرێت).
-
-
-
پوختەکردنەوە و ڕوونکردنەوە (Summarizing and Clarifying):
-
مەبەست: دڵنیابوونەوە لەوەی کە هەمووان لە خاڵە سەرەکییەکان تێگەیشتوون و گفتوگۆکە لەسەر یەک ڕێڕەوە.
-
چۆنیەتی: ئاسانکار دەتوانێت لە کاتی گونجاودا بڵێت: “کەواتە، ئەوەی تا ئێستا باسمان کردووە بریتییە لە…” یان “ئایا ڕاست تێگەیشتووم کە مەبەستت ئەوەیە…؟”.
-
پێنجەم: تەکنیکەکانی کۆتاییپێهێنان و کرداری (Closing & Action Techniques)
-
پلانداڕشتنی کرداری (Action Planning):
-
مەبەست: گۆڕینی زانیارییەکانی خولەکە بۆ هەنگاوی کرداری.
-
چۆنیەتی: لە کۆتایی خولەکەدا، داوا لە بەشداربووان بکە بیر لەوە بکەنەوە کە “یەک شت کە سبەی لە شوێنی کارەکەت بە شێوەیەکی جیاواز ئەنجامی دەدەیت چییە؟”. دەتوانن ئامانجی SMART (Specific, Measurable, Achievable, Relevant, Time-bound) بۆ خۆیان دابنێن.
-
-
پوختەکردنەوەی کۆتایی لەلایەن بەشداربووانەوە:
-
مەبەست: زانینی ئەوەی کە بەشداربووان چییان لە خولەکە وەرگرتووە.
-
چۆنیەتی: لەبری ئەوەی خۆت پوختەی بکەیتەوە، لە بەشداربووان بپرسە: “گرنگترین شتێک کە ئەمڕۆ فێری بوون چی بوو؟”
-
بەکارهێنانی ئەم تەکنیکانە وا دەکات خولی ڕاهێنان لە پڕۆسەیەکی وشکەوە ببێتە ئەزموونێکی زیندوو و کاریگەر کە بۆ ماوەیەکی درێژ لە یادەوەریی بەشداربوواندا دەمێنێتەوە و کاریگەریی ڕاستەقینەی لەسەر کارامەیییەکانیان دەبێت.
هەرچەندە تەکنیکی ئاسانکاری زۆرن کە دەتوانیت ڕاهێنانیان لەسەر بکەیت و پەرەیان پێ بدەیت، لێرەدا چەند ڕێگەیەکی تایبەت باس دەکەین بۆ ئەوەی ببیتە ئاسانکارێکی کاریگەر لە شوێنی کاردا:
-
گوێگرتنی چالاکانە لە هەریەک لە ئەندامانی گرووپ:
گوێگرتنی چالاکانە (active listening) هەم کارامەییەکی ئاسانکارییە و هەم کارامەییەکی کۆمەڵایەتییە (social skill). هەموو هەوڵێکت بدە بۆ ئەوەی گوێ لە قسەی هاوکارەکانت بگریت و سەرنجی هەمووان بدەیت. بەم کارە دەتوانیت ڕێزێکی زۆر بۆ هاوکارەکانت بنوێنیت، چونکە هەست دەکەن کە تۆ بەڕاستی گوێیان لێ دەگریت. پراکتیزەکردنی ئەم کارامەییە لە شوێنی کار وادەکات ئەوانی تر تۆ وەک ئاسانکار بۆ پڕۆژە گرووپییەکانی داهاتوویان هەڵبژێرن. -
بەردەوام بیرکردنەوە لە پێشکەوتن:
کاتێک بەردەوام بیر لە پێشکەوتن دەکەیتەوە، تەکنیکەکانی ئاسانکاریت بەهێزتر دەبن. بۆ نموونە، کاتێک پڕۆژەیەک دەبێت پێش کۆتایی هەفتە تەواو بکرێت، بیرکردنەوە لە پێشکەوتنی پێویست دەتوانێت بە شێوەیەکی سروشتی دەرفەتی ئاسانکاری برەخسێنێت. -
بەڕێوەبردنی کاریگەری کات لە ئەنجامدانی کارەکاندا:
بەڕێوەبردنی کات (time management) یەکێکە لە بنەما گرنگەکانی ئاسانکاری و پێشکەوتن. بۆ نموونە، کاتێک بەڕێوەبەرەکەت ئەرکێکت پێ دەسپێرێت کە دەبێت تا کۆتایی ڕۆژەکە تەواوی بکەیت، کارەکە دابەش بکە و کاتی دیاریکراوی بۆ دابنێ بۆ ئەوەی بە شێوەیەکی کارا هەریەک لە کارەکان تەواو بکەیت. هەرچەندە لە بەڕێوەبردنی کاتی خۆتدا کاریگەرتر بیت، باشتر دەتوانیت بەڕێوەبردنی کات بۆ تەواوی گرووپەکە ئاسان بکەیت. -
نەرم بوون و خۆگونجاندن لەگەڵ گۆڕانکاریدا:
کاتێک هەموو شتێک بەپێی پلان لە شوێنی کار بەڕێوە ناچێت، تەکنیکی نەرمی نواندن (flexibility) بەکار بهێنە. کاتێک تێدەگەیت کە سەرکەوتن هەمیشە بە پلانێکی وردەوە بەستراو نییە، دەتوانیت خۆت لەگەڵ گۆڕانکارییەکاندا بگونجێنیت. بۆ نموونە، کاتێک بەهۆی گۆڕانکاری لە پڕۆژەکەدا پێشکەوتن دوادەکەوێت، نەرمبە و پلانێکی نوێ دابنێ. ئاسانکار تێدەگات کە چۆن بۆ گەیشتن بە ئامانجی کۆتایی لەگەڵ گۆڕانکاریدا خۆی بگونجێنێت. -
هاوسۆزی کردن لەگەڵ ئەوانی تردا (Empathizing with Others):
هاوسۆزی (empathy) کارامەییەکی کۆمەڵایەتییە کە ڕێگەت پێدەدات هەست بەوە بکەیت کە ئەوانی تر هەستی پێ دەکەن. هاوسۆزی کردن ڕاستەوخۆ یارمەتیدەرە بۆ بەردەوامیدان بە پڕۆژەیەکی وەستاو. بۆ نموونە، کاتێک گرووپێک پێی وایە پڕۆژەیەک دەتوانێت باشتر بێت و دڵنیا نییە لە ئەنجامی کۆتایی، هاوسۆزی کردن وادەکات ئەندامەکان هەست بکەن کە تۆ لە هەستەکانیان تێدەگەیت. ئەمە هانیان دەدات و ڕێگەیان پێدەدات بەردەوام بن لە پێشکەوتن.
چۆنیەتیی دەرخستنی تەکنیکەکانی ئاسانکاری
تەکنیکەکانی ئاسانکاریی تۆ دەتوانن لە هەر قۆناغێکی گەڕان بەدوای کاردا دەربکەون. کاتێک نیشانی دەدەیت کە ئاسانکارێکی نایابیت، دەتوانیت خۆت وەک پاڵێوراوێکی باشتری کارەکە بناسێنیت.
لێرەدا چەند ڕێگەیەک بۆ دەرخستنی تەکنیکەکانی ئاسانکاریت لە هەر قۆناغێکدا باس دەکەین:
-
کارامەیییەکانی ئاسانکاری بۆ سیڤی (Resume/CV):
سیڤییەکەت شوێنێکی باشە بۆ نیشاندانی کارامەیییەکانی ئاسانکاریت. هەندێک لەم کارامەیییانە دەتوانیت بۆ بەشی کارامەیییەکانی سیڤییەکەت زیاد بکەیت. بۆ نموونە، بەڕێوەبردنی کات (time management) کارامەییەکی نایابە کە لەو بەشەدا زیاد بکرێت. کاتێک باسی ئەزموونی کاری پێشووت دەکەیت، دەتوانیت ئاماژە بە کارامەیییەکانی تری وەک هاندان (encouragement) و نەرمی نواندن (flexibility) بکەیت. بۆ نموونە: “تەواوکردنی پڕۆژە ڕۆژانە و هەفتانەییەکان لە وادەی دیاریکراودا، لەگەڵ خۆگونجاندن لەگەڵ گۆڕانکاری لە پلانەکاندا.” -
کارامەیییەکانی ئاسانکاری بۆ نامەی کار (Cover Letter):
زیادکردنی کارامەیییەکانی ئاسانکاری بۆ نامەی کار (cover letter) ڕێگەیەکی ئاسان و باشە بۆ ڕاکێشانی سەرنجی خاوەنکار. بیر لەو کۆمپانیایە بکەرەوە کە داواکاریی کارت بۆ پێشکەش کردووە و ئەو کارامەیییانەی کە ئەوان دەیانەوێت، لە نامەی کارەکەتدا زیاد بکە. ئەگەر بەدوای کەسێکدا دەگەڕێن کە بتوانێت لەژێر فشاردا و بەپێی ڕێنمایی ورد کار بکات، کارامەیییەکانی پلانداڕشتن (planning) و نەرمی نواندن (flexibility) بۆ نامەکەت زیاد بکە. ئەگەر بەدوای کەسێکدا دەگەڕێن کە بتوانێت گرووپێک ڕێنمایی بکات، ئاماژە بە توانای خۆت لە دانانی ئامانج (goal setting) و هاندان بۆ پێشکەوتن (encouraging progress) بکە. ناردنی نامەیەکی کار کە بە باشی نووسرابێت و ڕاستەوخۆ پەیوەندی بە کارامەیییە داواکراوەکانەوە هەبێت، کاریگەری لەسەر خاوەنکار دروست دەکات. -
کارامەیییەکانی ئاسانکاری بۆ چاوپێکەوتنی کار (Job Interview):
چاوپێکەوتنی کار یەکەم دەرفەتە کە دەبێت باسی کارامەیییەکانی ئاسانکاریی خۆتی تێدا بکەیت. ئاسانکارێکی سەرکەوتوو ئامادەکاری (prepared) کردووە و کاتی خۆی بە شێوەیەکی کاریگەر بەڕێوە دەبات (manages time effectively)؛ بۆیە، ئامادەبوونی زوو لە چاوپێکەوتنەکەدا یەکەم هەنگاوی سوودبەخشە بۆ نیشاندانی کارامەییەکانت.هەر لەو ساتەوەی دەچیتە ژوورەوە، بە گوێگرتنی چالاکانە (active listening) لە چاوپێکەوتنکارەکە، دەتوانیت کارامەیییەکانت نیشان بدەیت. جگە لەم هەڵسەنگاندنە سەرەتاییانە، دەتوانیت لە وەڵامی پرسیارەکانی چاوپێکەوتندا ئاماژە بە کارامەییەکانت بکەیت. کاتێک چاوپێکەوتنکار داوات لێ دەکات سیناریۆیەک یان زیاتر لە ئەزموونە کارییەکانی پێشووت باس بکەیت، کاتێکی گونجاوە بۆ باسکردنی کارامەیییە ئاسانکارییەکانت. خاوەنکاران ڕێز لەو کەسە دەگرن کە دەتوانێت ڕۆڵی هەبێت لە پێشکەوتن و سەرکەوتنی گرووپدا، و ئەمەش بە دیاریکراوی خودی ئاسانکارییە.
سەرچاوە: indeed.com